İnek Sütü Protein Alerjisi

Günlük tükettiğimiz besinlere bağlı ortaya çıkan reaksiyonların tümü istenmeyen besin reaksiyonları olarak adlandırılır. İstenmeyen reaksiyonların büyük çoğunluğu besinlerin farmakolojik özelliklerine, metabolik ya da toksik etkilerine bağlı olarak ortaya çıkmaktadır.Şikayetleri benzer olduğu için sıklıkla birbiri ile karıştırılabilir. Ancak her ikisininmekanizmaları ve yol açtığı sorunlar açısından bakıldığında son derece farklılıklar göstermektedir. Bu nedenle şikayeti olan hastaların besin alerjisi açısından çok iyideğerlendirilmeleri gerekmektedir.

Çocuklarda en sık besin alerjisi inek sütü proteinine karşı gelişmektedir.

Besin alerjisi bağışıklık sistemimiz tarafından besinlere karşı anormal yanıtın verilmesiyle ortaya çıkmaktadır. Klinik olarak belirtiler hafif (ürtiker vb) olabildiği gibi yaşamı tehdit eden ağır reaksiyonlara da (anafilaksi) yol açabilmektedir. Yine bağışıklık yanıtınözelliğine göre belirtiler bir çok organda (deri, sindirim sistemi vs) görülebilir.

Besin alerjisinin gelişimi bağışıklık sistemimizin besinlerdeki proteinleri tehdit unsuru olarak a lgılayıp bunlara karşı IgE tipi antikorlar üretmesi ile başlar. Duyarlı olan bireyler aynı besinle karşılaştığında daha önce oluşmuş olan IgE antikorlarına bağlanır ve mast hücrelerinden başlıca histamin olmak üzere birçok maddenin salınmasına neden olur. Klinik bulgular işte bu maddelerin etkisine bağlı olarak gelişmektedir.

Ayrıca besin alerjisi bağışıklık sistemimizin IgE dışındaki mekanizmalarına (hücresel immün yanıt) bağlı olarak ta gelişebilir. Klinik bulguları açısından farklılıklar gösterir. Aynı zamanda tanısal süreçleri de farklıdır ve daha zordur.

Besin alerjisi önemli bir halk sağlığı sorunudur. Besin alerjisi tanısı, hastaların ve ailelerinin hayat kalitesini düşürür ve mali açıdan önemli bir yük getirir. Yakın zamanda, besin alerjisi toplumun %2 ile %10’unu etkilemektedir. Alerjik olarak 170 besin tanımlanmasına rağmen, reaksiyonların çoğundan bu besinlerin sadece çok az bir kısmı sorumludur. Beslenme için önemli olan ve yaygın olarak kullanılan inek sütü de bu besinlerin başında gelir. Besin alerjileri daha sık çocukluk çağında görülür. Neden olan besinler arasında da en sık inek sütü besin alerjisine neden olmaktadır. İnek sütünde bulunan proteinlere karşı immünolojik mekanizmalarla oluşan reaksiyonlara inek sütü protein alerjisi denir.

Küçük çocuklarda IgE ve IgE aracılı olmayan tüm besin alerjileri içerisinde en sık inek sütü protein alerjisi (%2.5) görülmektedir. inek sütü protein alerjisi sıklıkla hayatın ilk 1 yılında (>2 yaş nadir) başlar ve çoğu çocukta okul çağından önce tolerans gelişir.